Bên đánh giá đòi báo cáo có đồ thị, còn tủ thì chỉ hiện một con số trên mặt máy. Đây là tình
huống rất nhiều phòng thử nghiệm Việt Nam đang gặp, nhất là với tủ mua trước 2015. Bài này so
ba cách bổ sung ghi số đo và xuất dữ liệu CSV cho tủ cũ.
Vì sao chép tay không còn được chấp nhận
Số liệu chép tay có ba vấn đề mà người đánh giá nào cũng biết: ghi thưa (mỗi giờ một dòng
thì không thấy tủ dao động), ghi chọn lọc (không ai chép lại lúc tủ đang lệch), và không chứng
minh được là ghi thật.
Yêu cầu thường gặp hiện nay: ghi liên tục suốt bài thử, có đồ thị, có mốc thời gian, và xuất
được thành tệp để đính kèm hồ sơ.
Cách 1 — Gắn thêm bộ ghi rời (data logger)
Mua một bộ ghi độc lập, cắm cảm biến riêng vào buồng, ghi song song với tủ.
- Được: lắp nhanh, không đụng vào tủ, không cần dừng máy lâu. Bộ ghi độc lập
đôi khi còn được đánh giá cao hơn vì độc lập với thiết bị điều khiển. - Mất: thêm một cảm biến nữa trong buồng (chiếm chỗ, có thể ảnh hưởng luồng
gió); phải nhớ bật, nhớ tải dữ liệu, nhớ thay pin; số của bộ ghi và số trên tủ lệch nhau thì
khó giải thích với người đánh giá; và chỉ ghi được số đo, không ghi được điểm
đặt, công suất hay báo động.
Hợp khi tủ vẫn chạy tốt và chỉ thiếu mỗi việc ghi.
Cách 2 — Lấy dữ liệu qua cổng truyền thông sẵn có
Một số bộ điều khiển đời cũ có cổng RS485 hoặc RS232 nói được Modbus. Nối vào một máy tính
chạy phần mềm thu thập là có dữ liệu.
- Được: lấy đúng số mà bộ điều khiển đang dùng, kể cả điểm đặt và trạng thái.
- Mất: phải có tài liệu bảng thanh ghi của hãng — thứ hay thiếu nhất với máy
cũ; phải nuôi thêm một máy tính chạy suốt; và nếu bộ điều khiển hỏng thì mất luôn cả đường dữ
liệu.
Hợp khi còn tài liệu của hãng và bộ điều khiển vẫn khoẻ.
Cách 3 — Thay lớp điều khiển, ghi nằm sẵn bên trong
Thay máy tính điều khiển, màn cảm ứng, bộ đọc cảm biến và mạch vào ra; giữ nguyên buồng, hệ
lạnh, dàn gia nhiệt và toàn bộ phần cơ.
- Được: ghi mỗi giây một mẫu, giữ khoảng 90 ngày chạy liên
tục; ghi cùng lúc số đo, điểm đặt, công suất từng kênh, tín hiệu vào ra và báo động kèm thời
điểm; xem lại bằng đồ thị và xuất CSV theo khoảng thời gian chọn; không phải nhớ bật, không phải
thay pin. Và tiện thể giải quyết luôn chuyện màn hình sắp hỏng, phụ tùng sắp hết. - Mất: tốn hơn hai cách trên, và tủ phải dừng trong thời gian lắp đặt.
Hợp khi tủ đã có tuổi, bộ điều khiển bắt đầu dở chứng, hoặc hãng đã ngừng bán phụ tùng —
tức là dù sao cũng sắp phải làm gì đó.
Ghi mỗi giây hay mỗi phút?
Nhiều người chọn ghi thưa cho nhẹ tệp. Nhưng dao động thật của một tủ môi trường có chu kỳ
tính bằng chục giây: máy nén đóng cắt, gia nhiệt băm xung, cửa mở ra đóng vào.
Ghi mỗi phút thì đồ thị trông rất mượt — vì đã bỏ mất đúng chỗ tủ đang dao động, tức là đúng
chỗ người đánh giá muốn nhìn.
Ghi mỗi giây trong 90 ngày là khoảng tám triệu mẫu, dung lượng vẫn nằm gọn trong ổ cứng bình
thường. Không có lý do kỹ thuật nào để ghi thưa.
Chọn thế nào
Tủ còn mới, bộ điều khiển khoẻ, chỉ thiếu ghi → cách 1. Còn tài liệu hãng và
có sẵn máy tính giám sát → cách 2. Tủ đã có tuổi, phụ tùng khó tìm, hoặc màn
hình đã dở chứng → cách 3, vì hai vấn đề được giải quyết một lần.
Chi tiết cách 3 ở trang
thay bộ điều khiển chamber. Gửi ảnh nhãn máy
và ảnh bảng điện qua Zalo 0913 425 986 để biết tủ của bạn hợp cách nào.
